Stapelstad: bouw de hoogste en waardevolste woonwijk

In Stapelstad kruip je in de huid van een bouwbedrijf met een duidelijke opdracht: bouw een zo waardevol mogelijke woonwijk. Maar zomaar ergens een huis neerzetten is er niet bij. Je moet de juiste kaarten verzamelen, interessante kavels claimen en goed nadenken over de hoogte van je gebouwen.

Want in Stapelstad geldt: hoe hoger je bouwt, hoe meer punten je kunt verdienen.

Tegelijkertijd zijn de beste bouwlocaties beperkt. Een kavel die jij op het oog hebt, kan zomaar door een andere speler worden ingepikt. Soms is snel bouwen daarom verstandiger dan wachten op de perfecte hand kaarten.

Stapelstad is ontworpen door Reiner Knizia en combineert eenvoudige spelregels met tactische keuzes. Het spel is geschikt voor 2 tot 4 spelers vanaf 8 jaar en een potje duurt ongeveer 45 minuten.

Wat is het doel van Stapelstad?

Het doel is om aan het einde van het spel de meeste punten te hebben zoals bij de meeste spellen

Tijdens het spel verdien je punten door huizen te bouwen op waardevolle kavels. De kavels zijn voorzien van een kleur en een waarde van 1 tot en met 5. Hoe meer huizen je op een kavel kunt plaatsen, hoe hoger je score voor die bouwactie.

Maar daar blijft het niet bij.

Aan het einde van het spel zijn er extra punten te verdienen met de verschillende bonusgebieden op het speelbord. Ook de omvang van je aaneengesloten woongebied kan een rol spelen bij de eindscore. 

Voor het begin van het spel wordt het speelbord in het midden van de tafel gelegd. Iedere speler kiest een kleur en ontvangt de bijbehorende huizen en scorefiche.

De parkfiches vormen een algemene voorraad. De kaarten worden geschud en iedere speler ontvangt drie startkaarten. De overige kaarten vormen de trekstapel.

Daarna kan de bouw beginnen. De startspeler wordt bepaald en de spelers zijn vervolgens om de beurt aan de beurt.

Hoe speel je Stapelstad?

Het leuke aan Stapelstad is dat je tijdens je beurt in principe uit twee mogelijkheden kiest:

1. bouwen
2. kaarten pakken

Die eenvoudige keuze vormt de basis van het hele spel.

Optie 1: bouwen

Wil je bouwen, dan gebruik je kaarten uit je hand.

Op het speelbord liggen verschillende kavels. Iedere kavel heeft een bepaalde kleur en een waarde die wordt weergegeven met stippen.

Wil je op een bepaalde kavel bouwen, dan moet je kaarten afleggen in de kleur van die kavel.

Stapelen maar!

Het aantal kaarten dat je in de juiste kleur speelt, bepaalt hoeveel huizen je op de kavel kunt plaatsen.

Speel je bijvoorbeeld drie kaarten van de juiste kleur, dan kun je drie huizen op die kavel bouwen.

Een gebouw mag maximaal vijf huizen hoog worden.

Daarmee ontstaat meteen een belangrijke keuze: bouw je één huis op een waardevolle kavel om deze alvast voor jezelf te claimen, of bewaar je je kaarten zodat je later een veel hogere stapel kunt maken?

Hoe verdien je punten?

De waarde van een kavel wordt aangegeven met 1 tot 5 stippen.

Het aantal huizen dat je bouwt wordt vermenigvuldigd met de waarde van de kavel.

Een eenvoudig voorbeeld:

Je bouwt 4 huizen op een kavel met een waarde van 3.

4 × 3 = 12 punten

Je ontvangt deze punten direct en verwerkt ze op het scorespoor.

Hierdoor kunnen hoge gebouwen op waardevolle kavels bijzonder lucratief zijn. Een kavel met vijf stippen kan bijvoorbeeld een enorme hoeveelheid punten opleveren wanneer je er meerdere huizen tegelijk op weet te plaatsen.

Aangrenzend bouwen

Je kunt niet zomaar een willekeurig leeg vak op het bord kiezen.

Nieuwe gebouwen moeten aansluiten op het bestaande stadsgebied. Je bouwt dus naast het centrale gedeelte of naast een kavel waarop al een huis of park staat.

Hierdoor groeit de stad geleidelijk over het speelbord.

Dat zorgt voor een interessante ruimtelijke puzzel: je eigen bouwmogelijkheden hangen namelijk niet alleen af van je kaarten, maar ook van de plekken die al door andere spelers zijn gebruikt.

Parken bouwen

Naast huizen kun je ook parken aanleggen.

Een park levert je op zichzelf geen punten op, maar kan strategisch erg interessant zijn.

Voor het bouwen van een park leg je één kaart naar keuze af. Een park neemt vervolgens een kavel in beslag en kan ervoor zorgen dat je bouwgebied verder wordt uitgebreid.

Met een park kun je bijvoorbeeld een lastige plek overbruggen en daarna weer verder bouwen aan de andere kant.

Waarom zou je een park bouwen?

Omdat niet iedere beurt draait om zoveel mogelijk punten.

Een park kan je juist helpen om:

• een nieuwe bouwroute te openen;
• een waardevolle kavel bereikbaar te maken;
• je woongebied uit te breiden;
• een tegenstander dwars te zitten;
• ruimte te creëren voor toekomstige bouwacties.

Een goed geplaatst park kan daardoor uiteindelijk veel waardevoller zijn dan de punten die je met een huis op die plek zou hebben verdiend.

Meerdere huizen in één beurt

Een van de leukste aspecten van Stapelstad is dat je meerdere huizen in één beurt kunt bouwen wanneer je daarvoor de juiste kaarten hebt.

Heb je bijvoorbeeld verschillende kaarten van dezelfde kleur verzameld en komt er een waardevolle kavel beschikbaar? Dan kun je flink uitpakken.

Je mag maximaal vijf kaarten inzetten voor een bouwactie, waardoor een gebouw maximaal vijf huizen hoog kan worden.

Het risico is natuurlijk dat andere spelers ondertussen verder bouwen en jouw ideale locatie wegkapen.

Timing is daarom minstens zo belangrijk als het verzamelen van kaarten.

Optie 2: kaarten pakken

Kun je niet bouwen, of wil je je kaarten liever bewaren voor een sterkere volgende beurt?

Dan kun je ervoor kiezen om twee kaarten van de trekstapel te pakken.

Je hand heeft een maximum van vijf kaarten. Kom je daarboven uit, dan moet je aan het einde van je beurt teruggaan naar maximaal vijf kaarten.

Dit lijkt misschien een eenvoudige actie, maar het is een belangrijk onderdeel van de strategie.

Soms is het beter om een beurt geen punten te scoren en je hand te verbeteren. Met de juiste combinatie van kaarten kun je daarna immers een veel grotere bouwactie uitvoeren.